Ақмола облысындағы мектеп-интернаттарда оқушыларға небәрі 70 грамм сорпа, 50 грамм салат және 178 грамм палау берілген. Бұл – "инновациялық" деп саналатын дарынды балаларға арналған мектеп-интернаттағы жағдайлардың бірі ғана. Өңірдегі 14 интернатты тексерген аудиторлар көптеген заңбұзушылықтарды анықтады, деп хабарлайды Arasha.kz.
Интернаттар – балалар оқып, бірге тұратын мекеме. Кейбірі мұнда дарынды болғаны үшін келсе, енді біріне арнайы қолдау қажет. Ата-аналар балаларын жақсы білім мен болашақ үшін сеніп тапсырады. Алайда тексеру нәтижелері балаларға әрдайым тиісті деңгейде қаралмайтынын көрсетті.
2026 жылы Ақмола облысының ревизиялық комиссиясы 14 мемлекеттік интернатты тексерді. Тексеру барысында 26 миллиард теңгеге жуық бюджет қаражатының жұмсалуы қаралған. Соның ішінде 1,75 миллиард теңге тиімсіз жұмсалғаны анықталды. Сонымен қатар 94 миллион теңге көлемінде тікелей қаржылық заңбұзушылықтар тіркелген.
Аудиторлар сондай-ақ 248 рәсімдік қателік пен 27 жүйелік мәселені анықтады. Бұл – білім беру мекемелеріндегі басқару мен бақылаудың әлсіздігін көрсетеді. Қызметкерлердің жұмыс уақыты дұрыс есептелмеген, себепсіз демалыстан шақырылған жағдайлар және негізсіз үстемақылар да тіркелген.
Балаларға берілетін тамақ мөлшері де нормадан әлдеқайда аз болған. Мысалы, жасымық сорпасы 77 грамм ғана берілген, ал норма бойынша 400 грамм болуы тиіс. Палау – 178 грамм (норма 250 грамм), салат – 50 грамм (норма 100 грамм).
Аудиторлар бұл жағдай кездейсоқ емес екенін атап өтті. Тағамдарға бастапқыдан аз өнім қосылған. Сонымен қатар азық-түлік есебі дұрыс жүргізілмеген, 421 мың теңгенің өнімі негізсіз есептен шығарылған.
Интернаттағы жатақханада да мәселе бар: 135 орынға арналған ғимаратта 300-ге жуық бала тұрған. Бұл – белгіленген нормадан екі есе көп.
Дарынды балаларға арналған «Дарын» интернатында да ұқсас жағдай анықталды. Балаларға ет, балық, сүзбе сияқты өнімдер жеткіліксіз берілген. Тексеру кезінде тағам салмағы белгіленген нормаларға сәйкес келмейтіні дәлелденді.
Сонымен қатар 69 мың теңгенің азық-түлігі жоғалғаны белгілі болды. Төсек-орын жабдықтары да талапқа сай болмаған: мақтадан жасалуы тиіс төсек-орынның орнына синтетикалық материал пайдаланылған.
Ақкөл ауданындағы арнайы мектеп-интернатта лицензиясыз оқытуға 206 миллион теңге жұмсалған. Сонымен бірге, арнайы педагогикалық білімі жоқ мұғалімдерге 25 миллион теңге жалақы төленген.
Тағы бір орталықта қажетті білімі жоқ музыка жетекшісі жұмыс істеп, оған 2,4 миллион теңге төленген.
Балалардың жас ерекшелігі ескерілмей, бәріне бірдей тамақ берілген. Бұл олардың денсаулығы мен дамуына кері әсер етуі мүмкін екені атап өтілді.
Білім сапасы да төмендеген. Мысалы, «Білім-Инновация» лицейінде оқу көрсеткіші 82%-дан 67%-ға дейін түскен. Алгебра пәні бойынша үлгерім де төмендеген.
Аудиторлардың қорытындысы бойынша, анықталған заңбұзушылықтар жүйелі сипатқа ие. Яғни, бұл бір реттік емес, қайталанып отыратын мәселелер.
Осыған байланысты білім басқармасына бақылауды күшейту, жауапты тұлғаларды нақты белгілеу, қаржыны тиімді жоспарлау және тамақтану сапасын жақсарту тапсырылды.
Сарапшылардың айтуынша, мұндай ұсақ көрінетін мәселелер – аз тамақ беру, сапасыз төсек-орын қолдану – уақыт өте келе үлкен жүйелік проблемаға айналады. Ал оның зардабын ең алдымен балалар көреді.