Таяу Шығыстағы шиеленістің ушығуы және Ормуз бұғазының іс жүзінде толық тосылып, бақылауға алынуы әлемдегі ең ірі энергия тұтынушы – Қытай экономикасына елеулі қауіп төндіруде. Сарапшылардың деректері бойынша, бұл аймақтан келетін мұнай тасымалының іркілуі Бейжің үшін жақын арада энергетикалық тапшылыққа әкеп соғуы мүмкін, деп хабарлайды Arasha.kz.
Мұнай тасымалының тоқтауы және жеткізу көлемдері
Ормуз бұғазы арқылы өтетін мұнай Қытайдың энергетикалық балансында шешуші рөл атқарады. Бұған дейін Қытай Парсы шығанағы елдерінен күніне орта есеппен 5,6 миллион баррель мұнай алып келген. Оның ішінде тек Иранның ғана үлесі шамамен 1,8 миллион баррельді құрады. АҚШ-тың Иран жағалауын тосуы және Иранның өзге «дұшпан» мемлекеттердің кемелеріне соққы беру қаупі бұл тасымалдардың тоқтауына себеп болды. Соның салдарынан Қытай қазіргі уақытта Сауд Арабиясы мен өзге де Араб түбегі мемлекеттерінен мұнай ала алмай отыр.
Уақыт факторы: Екі апталық кешігу
Қазіргі таңда Қытай бұл тосқауыл әсерін толық сезіне қойған жоқ, себебі блокадаға дейін жолға шыққан танкерлер әлі де бағыттары бойынша жүзіп келеді. Алайда сарапшылардың пайымдауынша, жақын арада жаңа тасымалдардың болмауына байланысты Қытай екі аптадан кейін энергетикалық тапшылықты анық сезе бастайды. Егер жағдай тұрақталмаса, бұл елдегі өндіріс көлемі мен экономикалық өсім қарқынына тікелей әсер етеді.
Стратегиялық қауіп: Малакка бұғазы мен «Жібек жолы»
Қытай экономикасы үшін тек Ормуз бұғазы ғана емес, сонымен қатар Малакка бұғазындағы жағдай да күрделі болып тұр. АҚШ пен Индонезия арасындағы жаңа келісімдер аясында бұл маңызды су жолына бақылау күшейтілмек, бұл Бейжіңнің «Бір белдеу – бір жол» стратегиялық жоспарларына тікелей кедергі келтіреді. Егер Қытай мен АҚШ арасындағы қарым-қатынас одан әрі шиеленісе түссе, Вашингтон осы пролив арқылы өтетін сауда жолдарын шектеп, өз еркін таңа алатын болады.