Қазақстанда дәрігерлерге, техникалық мамандарға және жұмысшы кәсіп өкілдеріне сұраныс жоғары. Әсіресе денсаулық сақтау саласында кадр тапшылығы айқын байқалады. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі елімізде қандай мамандар жетіспейтінін және алдағы жылдары қай кәсіп иелеріне қажеттілік артатынын мәлімдеді, деп хабарлайды Arasha.kz.
Министрліктің ақпараттық жүйелеріндегі мәліметтерге сәйкес, Қазақстанда білікті кадрларға деген қажеттілік бірнеше салада қатар байқалып отыр. Өнеркәсіптің дамуы, жаңа кәсіпорындардың ашылуы және цифрлық технологиялардың енгізілуі еңбек нарығындағы сұранысты өзгерткен.
Қазақстанда қандай дәрігерлер жетіспейді?
2026 жылы маман тапшылығы ең көп байқалған бағыттардың бірі – медицина саласы.
Мәселен, акушер-гинекологтарға арналған 469 бос жұмыс орнына небәрі 100 түйіндеме тіркелген. Бұл бір жұмыс іздеушіге орта есеппен 4,7 бос орыннан келетінін көрсетеді. Педиатрлар арасында да осындай жағдай қалыптасқан. Жұмыс берушілер ұсынған 448 вакансияға бар болғаны 139 түйіндеме түскен.
Ал анестезиолог-реаниматологтарға арналған 300 бос орынға 75 үміткердің түйіндемесі тіркелген. Бұдан бөлек, еліміздің медициналық мекемелерінде онкологтар, неонатологтар және эндокринологтар да тапшы.
Бұл көрсеткіштер медицина саласында жұмыс берушілер ұсынатын бос орындар саны мен жұмыс іздеушілер белсенділігі арасында елеулі айырмашылық бар екенін көрсетеді.
Электрик, дәнекерлеуші, механик: жұмысшы мамандарға сұраныс жоғары
Еңбек министрлігі жұмысшы кәсіптеріне деген қажеттілік те азаймай отырғанын хабарлады.
Атап айтқанда, жұмыс берушілер білікті электриктерді, механиктерді, слесарьларды, дәнекерлеушілерді, машинистерді және өндірістік жабдық операторларын іздейді.
Құрылысшылар мен жүргізушілерге де сұраныс сақталған. Сонымен бірге өндірістік процестерді автоматтандырумен айналысатын инженерлер қажет.
Ведомство мұндай жағдайды өнеркәсіп нысандарының көбеюімен, кәсіпорындардың жаңғыртылуымен, құрылыс көлемінің артуымен және көлік-энергетикалық инфрақұрылымның дамуымен байланыстырады. Қазіргі еңбек нарығында маманның кәсіби білімімен қатар жаңа технологиялармен жұмыс істей алуы да маңызды талапқа айналып отыр.
Қазақстанда қандай IT-мамандар қажет?
Цифрлық технологиялар саласы да білікті қызметкерлерге мұқтаж.
Министрлік мәліметінше, бағдарламалық қамтамасыз етуді әзірлеушілерге, қолданбалы бағдарламалар жасаушыларға және басқа да IT-мамандарға сұраныс жоғары.
Жасанды интеллект пен автоматтандыру жүйелерінің дамуы бұл қажеттілікті одан әрі арттырып отыр.
Сондай-ақ цифрлық құралдарды меңгеру тек IT саласында емес, өнеркәсіпте, энергетикада және басқа да кәсіптік бағыттарда маңызды бола бастаған.
2035 жылға дейін Қазақстанға 2,9 миллион маман қажет болады
Еңбек министрлігінің ұзақ мерзімді болжамына сәйкес, 2035 жылға дейін Қазақстан экономикасының кадрларға қажеттілігі 2,9 миллион адамды құрайды.
Оның жартысынан астамы жұмысшы мамандықтарына тиесілі болмақ. Осыған байланысты 2026 жылы еліміздегі ең сұранысқа ие мамандықтар тізімі 51-ден 174-ке дейін кеңейтілген.
Жаңартылған тізімге инженерия, құрылыс, өңдеу өнеркәсібі, биотехнология, жасыл энергетика және атом энергетикасы салалары енгізілген.
Бұл бағыттар бойынша мамандар даярлау алдағы жылдары еңбек нарығының қажеттіліктерін қамтамасыз етуде маңызды рөл атқарады.
Сұраныс жоғары мамандықты қайда меңгеруге болады?
Қазақстанда жұмыс берушілермен бірлесіп маман даярлау жүйесі де дамып келеді.
Үкімет дерегіне сәйкес, бүгінде дуальды оқыту жүйесіне 552 колледждің 138 мың студенті тартылған. Оларды оқытуға шамамен 11 мың кәсіпорын қатысып отыр.
Тағы 43 мың студент жұмыс берушілердің нысаналы тапсырысы бойынша білім алуда.
Дуальды оқыту барысында студенттер теориялық біліммен қатар кәсіпорындарда тәжірибе жинақтайды. Бұл болашақ мамандардың еңбек нарығына бейімделуіне және оқу бітіргеннен кейін жұмысқа орналасу мүмкіндіктерін арттыруға бағытталған.
Сонымен қатар жаңа кәсіп меңгергісі келетін немесе мамандығын өзгертуді жоспарлаған азаматтар қысқа мерзімді кәсіптік оқыту және қайта даярлау бағдарламаларына қатыса алады.
