Енді күдікті деп танылған аударымды банк 24 сағатқа дейін тоқтатып, клиентті бөлімшеге шақыруы мүмкін, деп хабарлайды Arasha.kz.
Қазақстан Ұлттық банкі телефон алаяқтарына қарсы қосымша қорғаныс тетігін ұсынды. Бастамаға сай, егер клиент алаяқтардың ықпалында болып, банк ескерткеніне қарамастан ақша аудармақ болса, банк аударымды 24 сағатқа дейін уақытша тоқтатып, жағдайды нақтылау үшін клиентпен жеке сөйлесуге құқылы болады. Кей жағдайда клиентті банк бөлімшесіне жақын туысымен бірге шақырып, аударымның саналы түрде жасалып жатқанын растау ұсынылады.
Ұлттық банк төрағасының орынбасары Берік Шолпанқұлұлының түсіндіруінше, мұндағы мақсат — алаяқтар жәбірленушіні психологиялық қысымда ұстап тұрғанда жасалатын асығыс шешімді «тоқтатып», азаматтың ақшасын сақтап қалу.
Жеке адамдар арасындағы «көп аударымдар» да назарда
Соңғы уақытта банктер жеке тұлғалар арасындағы жаппай аударымдарға да мұқият қарай бастады. 2026 жылдан қолданысқа енген критерийлердің логикасы мынаған саяды: егер бір адамның жеке шотына әр айда 100 және одан көп әртүрлі адамнан ақша түсіп, бұл 3 ай қатарынан қайталанса және жиынтық сома 1 млн теңгеден асса, операциялар кәсіпкерлік кіріс белгісі ретінде қаралып, қосымша тексеріске себеп болуы мүмкін.
Мұндай жағдайда банк клиенттен қаражаттың шығу тегін және аударымдардың мақсатын түсіндіруді сұрауы ықтимал. Ал керісінше болған жағдайда ол аударымдар күмән тудыруы мүмкін.
Ұлттық банк азаматтарға не ұсынады?
Ұлттық банк алаяқтық схемалары туралы ресми түрде ескертіп, күмәнді жағдай туындаса құқық қорғау органдарына жүгінуді және кеңес алу үшін байланыс орталықтарына хабарласуды ұсынады (контакт-орталық ретінде 1477 нөмірі көрсетіледі).
Оқырманға қысқа кеңес:
Телефонмен «шұғыл аудар» деп қысым жасаса — аударымды тоқтатып, алдымен банктің ресми нөміріне өзіңіз хабарласыңыз.
Егер банк «күдікті» деп операцияны тоқтатса — бұл сізді қорғауға бағытталған тетік болуы мүмкін: жағдайды нақтылап, қажет болса бөлімшеге барыңыз.
Картаны көп адамға «ақша жинайтын» шот ретінде қолдансаңыз, кейін түсіндіру қажет болмас үшін төлем мақсатын нақтылап (түбіртекті жинап) жүрген дұрыс.
